Dünya Sıhhat Örgütü (DSÖ) Genel Yöneticisi Tedros Adhanom Ghebreyesus, Arjantin’den yola çıkan bir gemide bildirilen 8 olaydan 5’inin hantavirüs olduğunun doğrulandığını, öteki 3’ünde ise kuşku bulunduğunu belirtti.
Ghebreyesus, DSÖ’nün haftalık basın toplantısında, Arjantin’den yola çıkan ve şu anda Kanarya Adaları’na hakikat hareket eden “MV Hondius” isimli gemide görülen hantavirüs hadiseleri ve bu virüse dair değerlendirmelerde bulundu.
Birleşik Krallık sıhhat otoritelerinin 2 Mayıs’ta, Arjantin’den Cabo Verde’ye seyahat eden Hollanda bayraklı “MV Hondius” gemisindeki önemli teneffüs yolu hastalığı bulunan bir küme yolcu hakkında DSÖ’yü bilgilendirdiğini hatırlatan Ghebreyesus, “Şimdiye kadar 3 vefat de dahil 8 hadise bildirildi. 8 olaydan 5’i hantavirüs olarak doğrulandı, başka 3’ü ise kuşkulu.” dedi.
Ghebreyesus, hantavirüslerin, insanlarda önemli hastalıklara yol açabilen, kemirgenler tarafından taşınan bir virüs kümesi olduğunu belirterek, insanların çoklukla enfekte kemirgenlerle ya da idrarları, dışkıları yahut tükürükleriyle temas yoluyla enfekte olduğunu söyledi.
Bu olayda yer alan hantavirüs çeşidinin, Latin Amerika’da bulunan ve beşerler ortasında hudutlu bulaşmaya yol açtığı bilinen tek çeşit Andes virüsü olduğunu kaydeden Ghebreyesus, “Andes virüsünün evvelki salgınlarında beşerler ortasındaki bulaşma, bilhassa hane halkı üyeleri, yakın partnerler ve sıhhat hizmeti veren şahıslar ortasında yakın ve uzun periyodik temasla ilişkilendirildi. Mevcut durumda da durum bu türlü görünüyor.” diye konuştu.
Ghebreyesus, birinci hadisenin 6 Nisan’da belirtiler göstermeye başlayan ve 11 Nisan’da gemide hayatını kaybeden bir erkek olduğunu anımsatarak, hastadan hiçbir örnek alınmadığını ve başka teneffüs yolu hastalıklarının belirtilerine benzediği için hantavirüs kuşkusu duyulmadığını anlattı.
Hastanın eşinin, gemi Saint Helena Adası’na yanaştığında karaya çıktığını ve belirtiler gösterdiğini bildiren Ghebreyesus, bu kişinin, 25 Nisan’da Johannesburg’a yapılan uçuş sırasında durumunun kötüleştiğini ve sonraki gün hayatını kaybettiğini belirtti.
Ghebreyesus, “(Hayatını kaybeden ikinci hastadan) Örnekler alındı ve Güney Afrika Ulusal Bulaşıcı Hastalıklar Enstitüsünde test edilerek hantavirüs olduğu doğrulandı. Üçüncü vefat ise gemide bulunan ve 28 Nisan’da belirtiler göstermeye başlayan ve 2 Mayıs’ta hayatını kaybeden bir bayanda görüldü. Öteki bir erkek ise 24 Nisan’da geminin hekimine başvurdu. 27 Nisan’da Ascension Adası’ndan Güney Afrika’ya tahliye edildi ve ağır bakımda tedavi görüyor.” dedi.
Cabo Verde’den tabiplerin, semptom gösteren öteki 3 yolcuya bakım sağlamak için gemiye bindiğini lisana getiren Ghebreyesus, DSÖ’nün, bu şahısların tedavi için Hollanda’ya tahliyelerini koordine ettiğini kaydetti.
“GEMİDEKİ BAŞKA YOLCULARIN YAHUT MÜRETTEBATIN HİÇBİRİNDE ŞU ANDA SEMPTOM YOK”
Ghebreyesus, bu 3 hastanın tahliyesini kolaylaştırdığı için Cabo Verde Başbakanı Ulisses Correia e Silva’ya teşekkür ederek, “(Hastalardan) İkisi hastanede stabil durumda, biri ise asemptomatik ve şu anda Almanya’da. 8. hadise, Saint Helena’da gemiden inen bir adamda görüldü. Gemi operatörünün tavsiyesi üzerine, İsviçre’nin Zürih kentinde semptom gösterdiğini bildirdi ve dün hantavirüs ile enfekte olduğu doğrulandı. Cenevre Üniversitesi Hastaneleri daha sonra virüsün gen dizilimini yaptı ve Andes virüsü olduğunu doğruladı. Gemideki öbür yolcuların yahut mürettebatın hiçbirinde şu anda semptom yok.” bilgisini verdi.
Her olayda ilgili yetkililerle yakın temas kurduklarını vurgulayan Ghebreyesus, “Andes virüsünün kuluçka mühletinin 6 haftaya kadar çıkabileceği göz önüne alındığında daha fazla hadise bildirilmesi mümkündür. Bu önemli bir olay olsa da DSÖ halk sıhhati riskini düşük olarak kıymetlendiriyor. Önceliklerimiz, etkilenen hastaların bakım almasını, gemideki öbür yolcuların inançta tutulmasını ve onurlu bir formda muamele görmesini sağlamak ve virüsün daha fazla yayılmasını önlemek.” diye konuştu.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez’den gemiyi kabul etmesini rica ettiğini ve bu talebinin kabul gördüğünü anlatan Ghebreyesus, Sanchez’e cömertliği, dayanışması ve ahlaki vazifesini yerine getirdiği için teşekkür etti.
“GEMİ ŞU ANDA KANARYA ADALARI’NA HAKİKAT YOLA ÇIKTI”
Ghebreyesus, “Gemi şu anda Kanarya Adaları’na gerçek yola çıktı. İspanya’nın bu riski yönetme kapasitesine güveniyoruz ve bunu yapmaları için onları destekliyoruz. Bir defa daha, Kanarya Adaları halkı için riski düşük olarak kıymetlendiriyoruz. DSÖ, geminin işletmecisine gemideki sıhhat idaresi konusunda rehberlik sağladı. Tüm yolculardan kabinlerinde kalmaları istendi, kabinler dezenfekte ediliyor ve belirti gösteren herkes derhal izole edilecek.” tabirlerini kullandı.
DSÖ uzmanının Cabo Verde’de gemiye bindiğini, Hollanda’dan 2 doktor ile Avrupa Hastalık Tedbire ve Denetim Merkezinden 1 uzmanın da Kanarya Adaları’na ulaşana kadar gemide kalacağını vurgulayan Ghebreyesus, “Gemideki herkesin tıbbi değerlendirmesini yapıyorlar ve enfeksiyon risklerini kıymetlendirmek için bilgi topluyorlar. DSÖ, yolcuların ve mürettebatın varışta inançlı ve saygılı bir formda karaya çıkması ve seyahatlerinin devamı için adım adım operasyonel kılavuz geliştiriyor.” dedi.
Ghebreyesus, vatandaşları Saint Helena’ya çıkan 12 ülkeyi de bilgilendirdiğini söyleyerek, bunlar ortasında Kanada, Danimarka, Almanya, Hollanda, Yeni Zelanda, Saint Kitts ve Nevis, Singapur, İsveç, İsviçre, Türkiye, Birleşik Krallık ve ABD’nin yer aldığını kaydetti.
HANTAVİRÜS NEDİR?
Hantavirüs, çoğunlukla kemirgenlerden bulaşan bir hastalık olarak biliniyor.
Kemirgenlerin kurumuş dışkı, idrar ve salyalarının karıştığı havanın solunması, bazen de kemirgen tarafından ısırılma ya da tırmalanmayla bulaşan virüs, ateş, yorgunluk ve kas ağrısı üzere semptomlar gösteriyor.
Solunum yetmezliğine de sebep olabilen virüs, birtakım durumlarda iç kanama ve böbrek yetmezliği halinde seyrediyor.
