Romanya’da siyaset istikrarlarını sarsan kritik bir gelişme yaşandı. Merkez sağ hükümet, parlamentoda kabul edilen güvensizlik oyu ile düşerken, sürecin ardında sol ve çok sağ ortasında oluşan dikkat çekici bir iş birliği olduğu bedellendiriliyor.
Avrupa siyasetinde alışılmış ittifak kalıplarını zorlayan bu tablo, hem Bükreş’te hem de Brüksel’de önemli bir şaşkınlık yarattı.
SİYASİ KRİZ DERİNLEŞİYOR
Oylama öncesi parlamentoda konuşan devrik Başbakan Ilie Bolojan, süreci sert sözlerle eleştirdi. Bolojan, şu sözleri kullandı:
Bu gensoru önergesi uydurma, sinik ve yapaydır. Çoklu krizler yaşayan hiçbir ülke hükümetini değiştirmeye değil, güçlendirmeye çalışır.
Cumhurbaşkanı Nicușor Dan ise yaptığı açıklamada hem iç kamuoyunu hem de Avrupa’yı sakinleştirmeye çalıştı. Dan, şöyle konuştu:
Ne olursa olsun, Romanya Batı yönelimini sürdürecek. Kısa vadeli belirsizlik olabilir ancak temel amaçlarımızdan sapmayacağız.
Bolojan liderliğindeki merkez sağ hükümet, 2025’te eski başbakan Marcel Ciolacu’nun istifasının akabinde vazifeye gelmişti.
Hükümetin düşmesi, başşehir Bükreş’in eski belediye lideri, Nicușor Dan’ın, aşırı sağcı Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) önderi George Simion’u mağlup ettiği tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçiminden bir yıldan kısa mühlet sonra gerçekleşti.
AVRUPA ŞAŞKIN!
Politico‘da yer alan habere nazaran, merkez sol Sosyal Demokrat Parti (PSD), güvensizlik oylamasının bahtını belirleyen aktör oldu. PSD, hükümetin kemer sıkma siyasetlerinden rahatsız olduğu gerekçesiyle geçen ay koalisyondan çekilmişti.
Ardından aşırı sağcı Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) ise PSD ile iş birliği yaparak hükümeti düşürme kararı aldı. Bu atak, Avrupa Parlamentosu
AŞIRI SAĞ YÜKSELİYOR
Analistlere nazaran hükümetin düşüşünün gerisindeki ana isimlerden biri de Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) başkanı George Simion. Siyasi belirsizlik arttıkça AUR’nin anketlerdeki yükselişinin hızlanması bekleniyor.
Simion, parlamentodaki konuşmasında erken seçim daveti yaptı ve “Romanya’nın mukadderatına Romen halkı karar vermeli” dedi. Lakin mevcut parlamento devri 2028’e kadar süreceği için erken seçim ihtimali düşük görülüyor.
Habere nazaran, böylesi bir süreçte Romanya’nın ekonomik görünümü de risk altında. Ülkenin yaklaşık 11 milyar avroluk AB fonuna erişebilmesi için ıslahatları ağustos ayına kadar tamamlaması gerekiyor. Ayrıyeten, Mali disiplin sağlanamazsa kredi notu düşebilir.
YENİ HÜKÜMET SENARYOLARI
Cumhurbaşkanı Dan’ın, parti başkanlarıyla görüşmelere başlaması bekleniyor.
Politico’ya nazaran, muhtemel senaryolar şu formda:
- Liberal Parti ile sosyalistlerin koalisyonu
- Devrik Başbakan Bolojan’ın azınlık hükümeti kurması
- PSD’nin çok sağ ile birlikte muhalefette kalması
Öte yandan Bolojan, 1989’daki Romanya İhtilali sonrası devirde güvensizlik oyu ile düşürülen 7. başbakan oldu.
