Yapılan nöro-bilimsel araştırmalar, gösterişli ve yüksek kontrastlı mekanların insan zihnini yorduğunu ve stres hormonunu tetiklediğini ortaya koydu. Milano Tasarım Haftası’nın ardından şekillenen yeni nesil mimari, insanı yoran yapay lüks yerine radikal bir sadeliğe ve doğaya dönüşü benimsiyor.
Türkiye’de önemli kamu projeleri ve lüks villa tasarımlarına imza atan TD Mimarlık & İç Mimarlık Kurucusu İnşaat Mühendisi Anıl Can Özdemir, günümüz insanının beklentilerini şu sözlerle özetliyor: “İnsanlar artık bağıran saraylar değil, zihnini dinlendiren ‘yaşayan sistemler’ istiyor. Yeni lüksün adı: Sadeliğin gücü, sessiz konfor ve deneyim mühendisliği.”
Pandemi sonrası evlerin birer sığınak haline gelmesiyle başlayan mimari dönüşüm, küresel düzeyde büyük bir ivme kazandı. Uluslararası tasarım dünyasında altın varaklar, dev avizeler ve göz yoran yüksek kontrastlar yerini daha sakin ve doğal unsurlara bırakıyor. “Nöro-mimari” ve kullanıcı psikolojisi üzerine yapılan araştırmalar, aşırı uyarana maruz bırakan mekanların kronik stres ve zihinsel yorgunluğa neden olduğunu kanıtladı. Milano Tasarım Haftası’nda da öne çıkan bu yeni dönem, iç mimarlığı sadece dekorasyon olmaktan çıkarıp; sadeliği, doğayı ve insan biyolojisini merkeze alan bir “deneyim mühendisliğine” dönüştürdü.
Ankara merkezli TD Mimarlık & İç Mimarlık Kurucusu İnşaat Mühendisi Anıl Can Özdemir, mimarinin yeni kodlarını, sadeliğin yükselişini ve lüksün evrimini değerlendirdi. Özdemir, “Bir inşaat mühendisi ve tasarımcı olarak son 3-4 yıllık sektörel verileri ve küresel yönelimleri yakından analiz ediyorum. Artık iç mimarlık statik bir branş değil. İyi tasarımın görevi sadece ‘güzel görünmek’ ya da kusursuz bir fotoğraf karesi vermek değil. İnsanların içerisinde psikolojik olarak iyi hissetmediği, yaşam ritmini desteklemeyen, zihni yoran aşırı dekoratif unsurlarla boğulmuş bir mekânın yalnızca estetik olması bizim için hiçbir şey ifade etmiyor. Yeni dünya düzeninde tasarım; estetik bir kaygının ötesine geçerek, insanı karmaşadan uzaklaştıran rafine bir sadelikle kullanıcıyla güçlü bir bağ kuran, duyusal ve işlevsel bir deneyim üretmek zorunda.”
TD Mimarlık, dünyada yükselen
